Chủ đề: “Tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần trong thảm họa và tình huống khẩn cấp”

Hưởng ứng Ngày Sức khỏe Tâm thần Thế giới 10/10/2025, Trung tâm Y tế khu vực Tân Phú Đông tuyên truyền chủ đề năm nay do Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) phát động: “Tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần trong thảm họa và tình huống khẩn cấp”.

Đây là chủ đề mang tính thời sự, phản ánh mối quan tâm sâu sắc của toàn cầu về việc bảo vệ sức khỏe tinh thần cho mọi người, đặc biệt trong bối cảnh thiên tai, dịch bệnh, xung đột và các tình huống khẩn cấp ngày càng diễn biến phức tạp.

Những năm gần đây, hàng triệu người trên thế giới đã và đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi các thảm họa và tình huống khẩn cấp. Không chỉ gây thiệt hại về vật chất, những sự kiện này còn để lại hậu quả lâu dài đối với tinh thần, cảm xúc và sức khỏe tâm lý của con người. Theo thống kê, gần một phần ba số người bị ảnh hưởng bởi thảm họa có thể gặp rối loạn tâm thần, trong đó phổ biến là trầm cảm, lo âu, rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD) và rối loạn cảm xúc.

Trong các tình huống khẩn cấp, hệ thống y tế thường bị gián đoạn, nhiều người không thể tiếp cận dịch vụ chăm sóc tâm thần cần thiết. Đặc biệt, những người có sẵn bệnh lý tâm thần, phụ nữ, trẻ em, người cao tuổi và người khuyết tật là những nhóm dễ bị tổn thương nhất, cần được quan tâm, hỗ trợ kịp thời. Bên cạnh đó, cán bộ y tế, lực lượng tuyến đầu – những người trực tiếp tham gia ứng phó – cũng phải đối mặt với áp lực lớn, dễ bị ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần nếu không được chăm sóc đúng cách.

Nhằm nâng cao khả năng ứng phó và bảo vệ sức khỏe tinh thần trong thảm họa, Tổ chức Y tế Thế giới khuyến nghị cần lồng ghép hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội (MHPSS) vào kế hoạch phòng chống thiên tai và ứng phó khẩn cấp. Đồng thời, tăng cường đào tạo sơ cứu tâm lý cho nhân viên y tế, giáo viên, tình nguyện viên và cán bộ cộng đồng; phát huy vai trò của gia đình và cộng đồng trong hỗ trợ tinh thần, giúp người dân vượt qua khủng hoảng.

Trung tâm Y tế khu vực Tân Phú Đông cũng tích cực triển khai công tác tuyên truyền, tư vấn sức khỏe tâm thần tại cơ sở; lồng ghép nội dung chăm sóc tinh thần trong các chương trình y tế học đường, phòng chống bạo lực gia đình, phòng chống ma túy và HIV/AIDS. Đồng thời, khuyến khích người dân chủ động chia sẻ, lắng nghe, tìm kiếm sự giúp đỡ khi có dấu hiệu căng thẳng, lo âu hoặc trầm cảm, thay vì chịu đựng một mình.

Sức khỏe tâm thần là nền tảng của hạnh phúc và sự phát triển bền vững. Mỗi người cần quan tâm đến tinh thần của chính mình và những người xung quanh, để cùng xây dựng một cộng đồng nhân ái, khỏe mạnh, không kỳ thị, nơi mọi người đều có thể tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần khi cần thiết.

Châu Võ Nguyệt Nga – Khoa Kiểm soát bệnh tật